Έχοντας φροντίσει πριν ακόμα ξεκινήσει τις δραστηριότητες του να αποκτήσει νομική υπόσταση το Kyklos Ensemble είναι ένα από τα καλύτερα, πλέον ενδιαφέροντα από πάσης πλευράς οργανικά σύνολα που διαθέτει αυτή την στιγμή η Ελλάδα. Η επόμενη συναυλία τους με τίτλο «Ο Kyklos με τον Μπαχ» είναι ένα πολύ διαφορετικό αφιέρωμα τους στο έργο του σημαντικότερου θεμελιωτή της δυτικής – και όχι μόνο κλασικής...- μουσικής Γιόχαν Σεμπάστιαν Μπαχ, την Τρίτη 10 Μαρτίου στο Μέγαρο Μουσικής. Ο Δημήτρης Δεσύλλας μίλησε για αυτήν αλλά και για το όραμα, την δεοντολογία μα και την ρεαλιστική πρακτική του Kyklos Ensemble.


Τι είναι αυτό που διαφοροποιεί τους Kyklos Ensemble από ορχήστρες όπως η Καμεράτα και η Κ. Ο. Θ. των οποίων μέλη είναι άλλωστε επίσης και μέλη των Kyklos; Τελικά οι Kyklos είναι μια ακόμα ορχήστρα ή κάτι άλλο, ένα «διαφορετικό» σύνολο;

Πριν απ’ όλα δεν είμαστε ορχήστρα, δεν έχουμε καν αναφέρει ποτέ προφορικά η γραπτά αυτή την λέξη! To Kyklos Ensemble – όπως κατά μιαν έννοια λέει και το ίδιο του το όνομα - είναι ένα σύνολο μουσικής δωματίου, τέτοιο που κατά τη γνώμη μας δεν υπήρχε μέχρι τότε στην Ελλάδα και θέλαμε να υπάρξει.

 

 

Είσαστε όμως ασυνήθιστα πολυμελείς για σύνολο μουσικής δωματίου και περιλαμβάνετε όργανα που συνήθως δεν βλέπουμε σε τέτοια σύνολα, τα κρουστά για παράδειγμα και πριν απ’ όλα.
Μα ποιος είπε ότι το σύνολο μουσικής δωματίου καθορίζεται από τον αριθμό των μελών ή ακόμα και τα τετραγωνικά των αιθουσών όπου παίζει; (γέλια) Τα μόνα που το καθορίζουν είναι η επιλογή του ρεπερτορίου του και, ακόμα περισσότερο, ο τρόπος που προσεγγίζει το ρεπερτόριο του. Στην Ελλάδα υπάρχει κατά κάποιο τρόπο αυτή η παρεξήγηση, ότι σύνολο μουσικής δωματίου σημαίνει κουαρτέτο εγχόρδων, άντε μαζί και με πιάνο ή κανέναν ερμηνευτή και το να την διορθώσουμε ή να την ξεκαθαρίσουμε είναι ένας από τους σκοπούς μας. Τα σύνολα μουσικής δωματίου μπορούν και ίσως και πρέπει να είναι αρκετά πιο πολυμελή και είναι απολύτως φυσιολογικό να περιλαμβάνουν και μουσικούς που είναι μέλη μεγάλων ορχηστρών, συμφωνικών ή μη, αφού αυτοί είναι οι πλέον έμπειροι. Αυτή είναι άλλωστε και η πρακτική σε όλο τον κόσμο, ένα από τα καλύτερα γερμανικά σύνολα μουσικής δωματίου αποτελείται από μέλη των συμφωνικών ορχηστρών του Βερολίνου και της Βιέννης δίχως κανείς να βλέπει τίποτα το παράξενο ή την παραμικρή αντίφαση σε αυτό.  

 

Τι ήταν αυτό που σε ώθησε να σχηματίσεις τους K. E. και ποιοι ήταν οι βασικοί αρχικοί σκοποί του σχήματος;

Αυτό που με ώθησε ήταν ακριβώς η... έλλειψη του! Οι σκοποί ήταν εξ αρχής, είναι και θα είναι αυτοί ακριβώς που αναφέρονται σι καταστατικό της εταιρείας μας το οποίο είναι αναρτημένο στο site μας και αλλού και μπορεί να το διαβάσει όποιος θέλει. Συνοπτικά θα έλεγα ότι είναι η παρουσίαση ενός όσο το δυνατόν μεγαλύτερου εύρους της κλασικής μα και της σύγχρονης μουσικής, με έμφαση προφανώς στο έργο παλαιότερων και νεότερων Ελλήνων συνθετών, στους τελευταίους μάλιστα συχνά αναθέτουμε να γράψουν έργα ειδικά για εμάς. Ενας ακόμα δημιουργικός τομέας που μας ενδιαφέρει πολύ είναι οι όπερες σε διασκευή για σύνολο μουσικής δωματίου ενώ επίσης προσπαθούμε να έχουμε ολοένα μεγαλύτερη διαδραστικότητα και αλληλεπίδραση με άλλες τέχνες με κατεύθυνση οι συναυλίες μας να γίνονται όλο και πιο πολυμεσικές.

Ενα άλλο σκέλος που μας ενδιαφέρει πολύ είναι η εκπαιδευτική διάσταση του συνόλου. Το Kyklos Ensemble όχι μόνο δεν περιορίζεται μόνο στα μέλη του αλλά θέλει πολύ να βρίσκει ταλαντούχους νέους μουσικούς, να τους βοηθά να βελτιώνουν την παιδεία και την τεχνική τους αλλά και να τους δίνει την ευκαιρία να παίξουν. Στα πλαίσια της εκπαιδευτικής μας αποστολής διοργανώνουμε σεμινάρια και masterclasses και έχουμε καθιερώσει τον θεσμό των ανοιχτών γενικών προβών αλλά επίσης κάνουμε και διαγωνισμούς στους οποίους επιλέγουμε νέα παιδιά για να παίξουν απλά ή και να συνεργαστούν μαζί μας.

Θα αναφέρω ενδεικτικά ότι ανάμεσα στα έξι πολύ προικισμένα παιδιά που θα ανοίξουν τη συναυλία για τον Μπαχ θα είναι και ένα κοριτσάκι ηλικίας μόλις εννέα ετών που παίζει τσέλο, ένα ολοφάνερα πολύ μεγάλο ταλέντο! 

Τρίτο και τελευταίο σκέλος είναι η κοινωνική διάσταση του έργου μας. 

 

Με ποια κριτήρια επέλεξες τους υπόλοιπους μουσικούς;

Απλά με το να είναι μουσικοί που εκτιμούσα και σεβόμουν, άλλωστε τους γνώριζα καθώς όλοι είχαμε ήδη παίξει πολλές φορές μαζί σε διάφορους συνδυασμούς. Και αυτό που ήθελα ήταν να δώσω σε όλους μας την ευκαιρία να παίξουμε και άλλα πράγματα και με διαφορετικό τρόπο, έτσι όπως γνώριζα ότι και ξέρουμε και μπορούμε.

 

Το γεγονός ότι δεν εμφανίζεστε τόσο συχνά οφείλεται στο ότι δεν σας δίνεται η ευκαιρία ή είναι μια συνειδητή απόφαση και επιλογή;

Φυσικά και είναι επιλογή! Εξάλλου δεν είναι τόσο λίγες όσο μπορεί να φαίνονται, μέσα σε ενάμισυ χρόνο από την ίδρυση μας έχουμε δώσει 40 συναυλίες! Υπάρχει άλλο ελληνικό σύνολο που να έχει επιτύχει τέτοιον αριθμό;

 

Σπάνια όμως εμφανίζεστε με μαέστρο, γιατί συμβαίνει αυτό;

Και αυτό επίσης είναι επιλογή, άποψη και απόφαση μας. Ενα από τα βασικά στοιχεία της λειτουργίας των Κ. Ε. είναι ότι πιστεύουμε ότι οι καλοί εκτελεστές όχι μόνον αφήνουν την σφραγίδα τους σε ένα έργο αλλά και μπορούν να βελτιώσουν κατά πολύ ακόμα και ένα μέτριο και φυσικά να αναδείξουν ένα αριστούργημα ακόμα περισσότερο και όπως του πρέπει. Δουλεύουμε με μαέστρους όταν το κρίνουμε απαραίτητο και κυρίως όταν συντρέχουν συγκεκριμένοι λόγοι. Για παράδειγμα δουλέψαμε με τον Θεόδωρο Κουρεντζή, έναν κορυφαίο και διάσημο μαέστρο στο εξωτερικό όπου μέχρι τότε εργαζόταν αποκλειστικά. Πολλοί ήθελαν να τον φέρουν απλά για να διευθύνει οποιαδήποτε ορχήστρα στην Ελλάδα αλλά δεν το κατάφεραν, ήρθε όμως για εμάς δηλώνοντας μάλιστα ότι «μόνο για τους Kyklos Ensembe θα το έκανα»!

 

Μίλησε μου λίγο για την επερχόμενη συναυλία σας στο Μέγαρο Μουσικής.

Είναι μια πολύ σημαντική και ενδιαφέρουσα συναυλία για εμάς που την περιμένουμε ανυπόμονα. Έχουμε φυσικά όλοι μας παίξει Μπαχ, με διάφορα σχήματα και πολλές φορές αλλά είναι η πρώτη – σίγουρα όμως όχι και η τελευταία! – που ως K. E. θα ασχοληθούμε με αυτό το «ιερό τέρας» της μουσικής. Οπως λέει και ο τίτλος θα έχουμε την ευκαιρία να δείξουμε το πως βλέπουμε εμείς και συλλογικά πια τον Μπαχ, θα είναι ο «δικός μας» Μπαχ. Έχουμε τη χαρά να συνεργαζόμαστε με μια σπουδαία μουσικό που γνωρίζει πολύ καλά το έργο του Μπαχ, την πιανίστα Αλεξάνδρα Παπαστεφάνου. Εκείνη επιμελήθηκε το πρόγραμμα και εμείς την εμπιστευόμαστε απόλυτα και την ακολουθούμε, ξεκινώντας από την επιλογή των έργων που θα παίξουμε.

Δική της τολμηρή απόφαση ήταν να αρχίσουμε με το Κολάζ πάνω στο θέμα B.A.C.H.: Sarabande του Arvo Pärt που δείχνει πόσο διαφορετικά θα αντιμετωπίσουμε το έργο του

αλλά και την επίδραση του στους μεταγενέστερους!  Θα το ακολουθήσουν τα 4 Χορικά Πρελούδια, Chaconne και Μουσική Προσφορά, όλα τους δηλαδή όχι από τα πολύ γνωστά έργα, τα «χιτ» του Μπαχ που παίζονται πολύ συχνά.

 

 

Ευχαριστημένος από όσα έχει κάνει μέχρι στιγμής η νέα κυβέρνηση στο χώρο του πολιτισμού και ειδικότερα της μουσικής; Περίμενες κάτι περισσότερο ή διαφορετικό;

Κάποια πράγματα έγιναν και είναι θετικά αλλά πρέπει να γίνουν ακόμα πολλά περισσότερα. Και πάνω από όλα στον τομέα της παιδείας, η μουσική παιδεία – όπως και όλα τα άλλα είδη της – στη χώρα μας νοσεί και χωρίς την σωστή παιδεία δεν θα έχουμε σωστούς μουσικούς και αυτό θα φέρει πτώση του επιπέδου της ελληνικής μουσικής, τόσο δημιουργικά όσο και εκτελεστικά, ώσπου δεν θα υπάρχει πια ούτε εκείνη και ούτε φυσικά οι λειτουργοί της. Τόσο ως Κ. Ε. όσο και καθένας μας προσωπικά δίνουμε τρομερή έμφαση στην μουσική παιδεία και μας απασχολεί πάρα πολύ. Δεν είναι καθόλου τυχαίο ότι οι περισσότεροι από εμάς είμαστε και δάσκαλοι της μουσικής ούτε ότι έδρα μας είναι το αρχαιότερο ελληνικό μουσικό εκπαιδευτικό ίδρυμα, το Ωδείο Αθηνών, με το πανέμορφο κτίριο του στην οδό Ρηγίλλης, ένα πρωτοποριακό έργο του ελληνικού μοντερνισμού που σχεδίασε ο Ιωάννης Δεσποτόπουλος (που επίσης δοκιμάζεται, οικονομικά και όχι μόνο). Σε αυτό άλλωστε διδάσκω και ο ίδιος διευθύνοντας την σχολή κρουστών της οποίας πολλοί μαθητές μπορώ με υπερηφάνεια να πω ότι ήδη διαπρέπουν, όχι μόνο στην Ελλάδα αλλά και στο εξωτερικό.

 

 

Και το μέλλον των K. E.;

Περισσότερες συνεργασίες, περισσότερες συναυλίες και μουσική, μουσική, περισσότερη μουσική! Γιατί η μουσική και ο πολιτισμός γενικότερα είναι τελικά το μοναδικό που έχουμε σε αυτή την χώρα, όχι μόνον η πνευματική αλλά ακόμα και η υλική περιουσία μας. Αν φυσικά τα διαχειριστούμε σωστά, με κάθε έννοια της λέξης...

 

(Το Kyklos Ensemble είναι μη κερδοσκοπική Εταιρεία Τέχνης, ιδρυτικά μέλη της οποίας είναι οι μουσικοί που το αποτελούν, γενικός διευθυντής ο κορυφαίος σολίστ κρουστών στη χώρα μας Δημήτρης Δεσύλλας, καλλιτεχνικός διευθυντής ο γνωστός και εκτός ελληνικών συνόρων συνθέτης Γιώργος Κουμεντάκης και διευθυντής παραγωγής ο Ακης Γυφτόπουλος