Τα νεοφερμένα Passport και Small Cafe στον Πειραιά, Ρυθμός Stage στην Ηλιούπολη, Αντ-Art στη Γλυφάδα, Stage 25 στο Περιστέρι, Lazyclub στα Βριλήσσια, το παλαιότερο Πέραν στη Νέα Χαλκηδόνα κ..ά. αποτελούν χαρακτηριστικές μουσικές σκηνές -μεγαλύτερης και μικρότερης χωρητικότητας- της αττικής περιφέρειας οι οποίες την εφετινή χρονιά σε πείσμα της μόδας των ευρύτερων οικονομικών και διοικητικών συγχωνεύσεων (βλ. «Καλλικράτης», «Αθηνά») τόλμησαν να ανοίξουν τα φτερά τους εκτός του αστικού κέντρου και κατά ένα μεγάλο ποσοστό το πείραμα αυτό κρίνεται ιδιαίτερα επιτυχημένο.

Δεν εντάσσουμε τα πολυάριθμα μουσικά στέκια στην ευρύτερη περιοχή Γκάζι-Κεραμεικός-Μεταξουργείο, τα οποία, κρατούν το κέντρο βάρους της νυχτερινής διασκέδασης μαζί με τον αειθαλή Σταυρό του Νότου στον Νέο Κόσμο και τα παλαιότερα Χαμάμ στα Πετράλωνα και Αλάβαστρον στο Παγκράτι, καθώς αυτές οι σκηνές χιλιομετρικά βρίσκονται πιο κοντά στο Κέντρο και παράλληλα οι ζώνες του Μετρό καθιστούν ευκολότερη την πρόσβασή τους.

 

Αντίθετα για πολλά χρόνια κυρίως τα Νότια Προάστια όπως και ο Πειραιάς, ήταν ουσιαστικά αποκομμένα από το χάρτη της νυχτερινής «έντεχνης» διασκέδασης, γεγονός αντιστρόφως ανάλογο με την περιβόητη «παραλιακή» η οποία ήκμαζε ως μονοπώλιο μέχρι και πριν λίγα χρόνια, όταν και οι θιασώτες και τα κέντρα αυτής της διασκέδασης εδραιώθηκαν και στην Ιερά Οδό. Την εφετινή, λοιπόν, χρονιά νέες σκηνές εκτός του κέντρου δίνουν το δυναμικό «παρών» τους. Και μάλιστα φιλοξενώντας καλλιτέχνες και μουσικά σχήματα πρώτης γραμμής, με εναλλακτικό ρεπερτόριο (παρουσιάσεις βιβλίων, «αφιερωματικές βραδιές» κ.τ.λ.) σχεδόν κάθε ημέρα της εβδομάδας. Με άλλα λόγια, αυτές οι σκηνές δεν λειτουργούν πια μέσα σε στενά τοπικιστικά πλαίσια, δηλαδή παρουσιάζοντας συγκεκριμένους καλλιτέχνες της «περιοχής» βλ. συγκροτήματα δυτικών προαστίων ή με στενό μουσικό πρόγραμμα βλ. «κρητικά κέντρα διασκέδασης» ή τέλος ως χώροι συνεύρεσης τοπικιστικών πολιτιστικών ομίλων. Είναι μουσικές σκηνές που λειτουργούν καθαρά όπως οι αντίστοιχες κεντρικές σκηνές της Αθήνας.

 

Ορισμένες από τις βασικές αιτίες αυτού του φαινομένου, θα λέγαμε, είναι οι ακόλουθες:

Η υποβάθμιση του κέντρου

Οι βραδινές ώρες στο κέντρο της Αθήνας καθίστανται σχεδόν απαγορευτικές για έξοδο εξαιτίας της κατάστασης που επικρατεί, με τα φαινόμενα της κοινωνικής παθογένειας να έχουν πολλαπλασιαστεί όπως και η αστυνομοκρατία στους δρόμους... Συνεπώς υπήρχε η ανάγκη της μετατόπισης της διασκέδασης σε πιο «ασφαλείς» περιοχές όπως είναι το Γκάζι (όπου παρέχεται η ασφάλεια της «μαζικότητας» σε συνδυασμό με τις γραμμές του Μετρό) ή ακόμα μακρύτερα, όπως είναι η Ηλιούπολη και εσχάτως η Γλυφάδα. Παράλληλα όμως με τη μετατόπιση της διασκέδασης υπάρχει και η μετατόπιση της κατοικίας, με άλλα λόγια, πολλοί είναι οι «εσωτερικοί μετανάστες» από το κέντρο της Αθήνας προς τις γύρω περιοχές εξαιτίας, όπως είπαμε, των συνθηκών διαβίωσης εκεί.

Ο πολλαπλασιασμός του πυρήνα των ακροατών κάθε πόλης εξαιτίας της οικονομικής κρίσης

Κάθε πόλη αρχίζει να αποκτά και πάλι τα δικά της στέκια, τους δικούς της χώρους εστίασης· δεν είναι τυχαίο το γεγονός ότι ειδικά τα μικρά cafeέχουν πολλαπλασιαστεί λειτουργώντας ως πόλοι έλξης και σημεία συναντήσεων των κατοίκων της εκάστοτε πόλης. Έτσι, η αποκοπή από τον ομφάλιο λώρο της πρωτεύουσας ακόμα και για λόγους οικονομικούς όπως είναι τα έξοδα κίνησης, δηλαδή, η βενζίνη και το παρκινγκ, λειτουργούν ευεργετικά για την εμφάνιση τέτοιων χώρων, οι οποίοι στο μέλλον με την εξάπλωση του Μετρό π.χ. προς Ελληνικό και Χαϊδάρι, θα ενισχυθούν περισσότερο.

Η οικονομική κρίση εν γένει

Αρκετές από αυτές τις αποκεντρωμένες μουσικές σκηνές, -ιδίως οι μικρότερης χωρητικότητας- λειτουργούν εξ' ορισμού με το δικό τους «τοπικό» κοινό. Τα νυχτοκάματα ως γνωστόν, των μικρομεσαίων κατά βάση καλλιτεχνών, όλο και περισσότερο λιγοστεύουν και σε ποιότητα και σε ποσότητα, συνεπώς εμφανίζεται πλέον και εντός του λεκανοπεδίου της Αττικής αυτό που συμβαίνει με την επαρχία: Οι καλλιτέχνες δέχονται ελλείψει άλλων επιλογών να παίξουν σε μικρές μουσικές σκηνές σε «άγνωστα», δηλαδή, μέρη όπως είναι διάφορες πόλεις της Αθήνας, κατ΄ αναλογία με τις μικρές πόλεις τις επαρχίας, ποντάροντας στο τοπικό κοινό και αποδεχόμενοι ένα μικρότερο νυχτοκάματο. Είναι έτσι ένας τρόπος να εισχωρήσουν οι ίδιοι στο κοινό αυτών των περιοχών αντιθέτως με τα προηγούμενα χρόνια που το όνομα ενός κεντρικού μαγαζιού λειτουργούσε ως «κράχτης». Έτσι, με απλά λόγια, πηγαίνουν αυτοί ξανά προς τον κόσμο, δεν τον περιμένουν. Σε συνδυασμό, τέλος, με την πολλαπλότητα των μουσικών σκηνών, φέτος μάλιστα είδαμε να εμφανίζονται και καλλιτέχνες με πολλά χρόνια απουσίας από τα μουσικά πράγματα αλλά και καλλιτέχνες κατά μόνας που σε άλλες περιπτώσεις -μεγαλύτερες σκηνές- θα ήταν δύσκολο έως ακατόρθωτο να εμφανιστούν.

 

Αν προσθέσουμε, λοιπόν, στα παραπάνω και τις επιτυχημένες βραδιές σε μεγαλύτερα ή μικρότερα αστικά νυχτερινά κέντρα και μουσικά clubόπως είναι ο Σταυρός του Νότου, το Gazarte, η Αυλαία, η επίσης νεοσύστατη Χελώνα, oΚύκλος Stage, ο Ζυγός, η Ακτή Πειραιώς, το Gagarin, τoFuzzκ.ά. διαπιστώνουμε ότι τη φετινή χειμερινή σεζόν που οδεύει σιγά σιγά προς το τέλος της, από live, τουλάχιστον, πήγε καλά.. Από συναυλιακές εκπλήξεις και από παραστάσεις με κυρίαρχο το καλλιτεχνικό ζητούμενο, το συζητάμε...