alt«Η σύγχρονη μουσική έχει τις ρίζες της στους Velvet Underground»
Lester Bangs (Ιndependent)

Τη χρονιά της διασημότερης άνοιξης, όταν ο Μάης του '68 επικρατούσε στη συνείδηση όλου του κόσμου ως το κίνημα που έφερνε το μήνυμα μίας επικείμενης αλλαγής, ένα νέο συγκρότημα, που έμελλε να αναταράξει τα μουσικά κύματα, έκανε τα πρώτα του βήματα...


Η Nεοϋρκέζικη ομάδα των Velvet Underground που τόλμησε να μιλήσει ευθέως για την ηρωίνη και να αλλάξει τη γνώριμη μελωδικότητα των ήχων, ξεκίνησε με την υποστήριξη του Andy Warhol. Ιδεολογικά στάθηκαν στον αντίποδα των χίπις, δείχνοντας την άγρια και σκοτεινή πλευρά της καθημερινότητας. Απέρριψαν το διάχυτο ρομαντισμό που προβάλλονταν ως μέσο ανατροπής, προτείνοντας κάτι νέο.

Το avant-garde συγκρότημα δε γνώρισε μεγάλη επιτυχία, σημειώνοντας χαμηλές για τα δεδομένα της εποχής πωλήσεις. Μάλιστα κάποιοι ισχυρίστηκαν πως ακόμα και τα αντίτυπα του πρώτου τους άλμπουμ αγοράστηκαν εξαιτίας της διάσημης υπογραφής του εικαστικού, που τους χάρισε την περίφημη μπανάνα για το εξώφυλλο - ντεμπούτο.  

Ίσως η τολμηρή και ρεαλιστική οπτική που πρότειναν δεν ήταν αρκετά ελκυστική ή ανεκτή από την κοινωνία της εποχής... Ωστόσο, σχεδόν μετά από 15 χρόνια η μουσική τους ταξίδεψε αρκετά χιλιόμετρα μακριά, έφτασε στην κεντρική Ευρώπη και έδωσε μία φρέσκια ορμή σε μία γενιά που αναζητούσε κάτι διαφορετικό. Συνέπεσε χρονικά με εκείνη τη στιγμή που η Τσεχοσλοβακία προετοιμαζόταν για τις μετέπειτα αλλαγές.

altΦυσικά δεν υπήρξαν επίσημες δηλώσεις, πάρα μόνο έντονες φημολογίες που υποστήριζαν ότι οι ήχοι των Velvet Underground επηρέασαν τις μετέπειτα εξελίξεις. Οι στίχοι τους μιλούσαν για την εποχή όπως ακριβώς ήταν, σκληρή, χωρίς συναισθηματισμούς. Δεν προσπαθούσαν να ωραιοποιήσουν τις καταστάσεις, απλώς έδειχναν μέσα από τους ψυχεδελικούς πειραματισμούς τους όσα αφουγκράζονταν από τον κοινωνικό περίγυρο. Αυτός ο κόσμος μάλλον δεν ήταν όπως τον περιμέναμε... Παρ' όλα αυτά πάντοτε υπάρχει κάτι να κάνεις.

Το έδαφος ήταν αρκετά εύφορο και η επονομαζόμενη βελούδινη επανάσταση -ίσως και η μοναδική με ειρηνικό χαρακτήρα- δεν άργησε να έρθει. Το πολιτικό σκηνικό άλλαξε όχι λόγω της μουσικής του συγκροτήματος αλλά γιατί προφανώς υπήρχε η ανάγκη να συμβεί. Όμως, ο τίτλος "βελούδινη" μπορεί πάντα να κάνει ορισμένους να διατηρούν τις επιφυλάξεις τους…
Καλλιτεχνικά ή κοινωνικά οι Velvet Underground χαρακτήρισαν μία εποχή, διαβάζοντας την πραγματικότητα με τους δικούς τους όρους και χωρίς τους παραμορφωτικούς φακούς που πιθανόν θα τους εξασφάλιζαν την ανάλογη εμπορική επιτυχία...
Δεν είναι λίγοι εκείνοι που έχουν αναφερθεί στη συμβολή του νεοϋρκέζικου σχήματος ακόμα και μετά από τόσα χρόνια. Μεταξύ αυτών ο Brian Eno είχε δηλώσει πως: «Ελάχιστοι αγόρασαν τους δίσκους τους στην εποχή τους, όμως κάθε τραγούδι που έγραψαν αποτελούσε αφορμή για τη δημιουργία κι ενός νέου συγκροτήματος».

Παρά τη σύντομη δισκογραφική πορεία (1967-1973) κατάφεραν να διατηρήσουν τη φήμη γύρω από το όνομα τους, χωρίς να διαβρωθούν από τη σκόνη του χρόνου. Γεγονός που αποδείχθηκε με την επετειακή έκδοση The Velvet Underground & Nico 45th Anniversary που κυκλοφόρησε τον περασμένο Οκτώβρη και περιέχει έξι δίσκους και αρκετές αδημοσίευτες ηχογραφήσεις.

Το συγκρότημα που θυμίζει λίγο τους καταραμένους ποιητές του περασμένου αιώνα, επέστρεψε μετά από 45 χρόνια -και παρά τις ενδιάμεσες αποχωρήσεις- γιόρτασε αυτό που τους είχε ενώσει τότε, εκείνη την βελούδινη αίσθηση των ήχων και της μουσικής αταξίας που τόσο αγάπησαν...